مسعود پزشکیان
رئیس جمهوری اسلامی ایران
ما هیچوقت به مردم خودمان حمله نمیکنیم.
شاخدار
پزشکیان میگوید حکومت به مردم حمله نکرده؛ شواهد چه میگویند؟
اگر وقت ندارید …
- مسعود پزشکیان در مصاحبه با فاکسنیوز در پاسخ به سوالی درباره کشتار معترضان در ایران گفته «ما هیچوقت به مردم خودمان حمله نمیکنیم».
- این ادعا، نه با واقعیتهای مستند سرکوب اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ همخوانی دارد و نه با سرکوبهای مشابه سالهای قبل.
- بعد از ۱۸ و ۱۹ دی، فکتنامه در چند فکتچک و گزارش نشان داد ابعاد سرکوب در این اعتراضات، بیسابقه بوده و از الگویی چندلایه در بهکارگیری نیروهای امنیتی (نظامی، انتظامی، لباس شخصی) استفاده کرده است.
- همچنین بررسی ویدیوهای کهریزک و نیز ۷۸ تصویر رادیولوژی از مجروحان اعتراضات، استفاده از اسلحههایی مانند شاتگان و کلاشینکف علیه مردم را نشان میدهد.
- پزشکیان همچنین مدعی شده که تعداد جانباختگان دیماه محدود به فهرست دولت میشود و «اگر نام یا کد ملی حتی دو نفر بیشتر از کسانی که ما اعلام کردیم وجود دارد، اعلام کنند».
- فکتنامه بهطور مستقل نمیتواند تعداد دقیق جانباختگان این اعتراضات را اعلام کند، اما هم در بررسیهای فکتنامه و هم در فهرستهای قابل استناد دیگر، صدها نام و مشخصات از جانباختگان اعلام شده که در فهرست دولت وجود نداشته است.
مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران در بخشی از مصاحبه با فاکسنیوز که روز ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۶ (۲ مهر ۱۴۰۵) پخش شد، گفته (دقیقه ۱۱:۰۵ مصاحبه) «ما هیچوقت به مردم خودمان حمله نمیکنیم» و در ادامه در برابر واکنش مجری که یادآوری میکند در ۸ و ۹ ژانویه (۱۸ و ۱۹ دی) نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی «مردم بیگناه» را کشتهاند، این مساله را رد میکند و میگوید «نه، آنها، خود ترامپ اعلام کرد ما اینها را مسلح کرده بودیم».
ادعای مسعود پزشکیان مبنی بر اینکه حکومت هیچوقت به مردم حمله نمیکند، نه با گزارشهای مستند از سرکوب اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴ سازگار است و نه با نمونههای مشابه اعتراضات سراسری قبلی در داخل ایران.
ما در فکتنامه چندین مقاله و گزارش منتشر کردیم که نشان میدهد در اعتراضات اخیر، نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی (اعم از نیروهای نظامی، انتظامی و لباس شخصی) با سلاحهای مختلف از جمله اسلحههای جنگی به سمت مردم ایران شلیک کردهاند.
حتی پیش از سرکوب اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی ماه، گزارشهایی از برخورد شدید با اعتراضات مردم منتشر شده بود؛ از جمله حمله به معترضان در حوالی چند بیمارستان مثل بیمارستان سینا در تهران و شلیک گاز اشکآور، که همزمان با حضور نیروهای نظامی مقابل سردر بیمارستان در ویدیوها به چشم میخورد.
بررسیها نشان میدهد جمهوری اسلامی ایران، برای سرکوب معترضان در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی، با الگویی بیسابقه، به شکلی چندلایه از نیروهای نظامی و انتظامی استفاده کرده است. ویدیویی از رژه خودروها و موتورسیکلتهای این نیروها در شهسوار، نمونهای از بررسیهای ما بود که در آن، این الگوی چندلایه را توضیح دادیم.
یکی دیگر از ویدیوهای مستند، مربوط به اردبیل بود که در آن، یک خودروی نیمهزرهی «فاتق» که در اختیار یگان ویژه فراجا است، تعدادی از مردم را زیر میگیرد. روایتها و گزارشهای متعدد از حمله به بازار رشت نیز از دیگر نمونههای مستند برخورد با مردم بهدست نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی است.
مقالههای مرتبط
فکتنامه همچنین در گزارش تحقیقی مشترک با گاردین، ۷۸ تصویر ایکس-ری از مجروحان اعتراضات ۱۴۰۴ را بررسی کرد؛ تحقیقاتی که نشان میداد اغلب آنها نشانه اصابت با پرتابه (انواع گلوله) دارند و حدود نیمی از آسیبها مربوط به نواحی سر و گردن بوده است.
استفاده از اسلحههایی مثل شاتگان و کلاشنیکف در این تصاویر دیده میشود.
بعد از گذشت چند ماه نیز به مرور ویدیوها و گزارشهایی از سرکوب مردم ایران به دست نیروهای امنیتی، نظامی و انتظامی ایران منتشر شد. به عنوان مثال ما با بررسی چند ویدیوی منتشر شده از آن روزها، نشان دادیم که برخی از جزئیات سرکوب حکومتی در شبهای ۱۸ و ۱۹ دی ماه ۱۴۰۴ در منطقه ۱۹ تهران چگونه بوده است.
ادعای پرتکرار درباره «فهرست دولت» از جانباختگان
پزشکیان در بخش دیگری از این مصاحبه میگوید تمام جانباختگان اعتراضات ۱۴۰۴ محدود به همان فهرستی میشود که دولت اعلام کرده بود؛ فهرستی در آن نام و کد ملی کمتر از ۳۲۰۰ نفر اعلام شده است.
این ادعای پزشکیان هم با گزارشهای تاییدشده مطابقت ندارد.
هر چند ما به دلایل مختلف از جمله محدودیت دسترسی مستقیم به شواهد میدانی هنوز بهطور دقیق نمیدانیم که در این اعتراضات چند نفر جانباختهاند، اما در یک بررسی که در همان روزهای نخستِ بعد از انتشار فهرست دولت منتشر کردیم، نشان دادیم که فهرست دولت، ناقص است.
بررسی گزارشها نشان میدهد اسامی دیگری نیز در این روزها جانباختهاند اما نامی از آنها در فهرست دولت دیده نمیشود.
در ماههای بعد از آن نیز سازمانها و نهادهای دیگری هم فهرستهایی از اسامی جانباختگان اعتراضات دیماه اعلام کردند که شامل تعداد زیادی اسم و مشخصاتی بود که در فهرست دولت دیده نمیشد.
مقالههای مرتبط
پزشکیان در مصاحبهاش گفته «اگر نام یا کد ملی حتی دو نفر بیشتر از کسانی که ما اعلام کردیم وجود دارد، اعلام کنند»؛ این در حالی است که هم در مقاله فکتنامه و هم در فهرستهای معتبر دیگری، تعداد زیادی اسم و مشخصات وجود دارد که در فهرست مورد اشاره پزشکیان وجود نداشته و هیچگاه هم بهروزرسانی نشده است.
با این توضیحات، فکتنامه به ادعای مسعود پزشکیان رئیس جمهوری اسلامی ایران که در مصاحبه با فاکسنیوز گفته «ما هیچوقت به مردم خودمان حمله نمیکنیم»، و تعداد جانباختگان اعتراضات دیماه همان چیزی است که دولت اعلام کرده، نشان «شاخدار» میدهد.
شاخدار
گفته یا آمار، به قدری نادرست و مضحک است که حتی مرغ پخته هم به خنده میافتد!
درباره نشانهای میرزاروش کار ما