شبکههای اجتماعی
تلگرام، توییتر، اینستاگرام، فیسبوک،...
خبر درگذشت مجتبی خامنهای بر اساس اعلامیه بسیج روی دیوار
نادرست
تصویر اعلامیه بسیج برای کشتهشدن مجتبی خامنهای، جعلی است
اگر وقت ندارید …
- ویدیویی در اینستاگرام منتشر شده که مدعی است اعلامیه دیواری درگذشت مجتبی خامنهای را نشان میدهد.
- در این اعلامیه با لوگوی سپاه و بسیج دانشجویی، ادعا شده او بر اثر جراحات «جنگ اخیر» فوت کرده است.
- ویدیو ساختگی و این ادعا بیاساس است و هیچ منبع رسمی یا معتبر داخلی و خارجی آن را تایید نکرده است.
- صدای ویدیو لحن ماشینی و غیرطبیعی دارد و احتمالا با استفاده از هوش مصنوعی ساخته شده است.
- فونت نامتعارف اطلاعیه و استفاده ناهماهنگ از لوگو و نام بسیج دانشجویی و نشانههای دیگر تصویری نیز نشان میدهد ویدیو احتمالا جعلی و ساخته هوش مصنوعی است.
- در ایران، خبر درگذشت چهرههای مهم معمولا از کانالهای رسمی و با بنرهای بزرگ اعلام میشود، نه روی برگهای در کوچهای خلوت.
- خبرگزاری مهر و دفتر رهبر جمهوری اسلامی هم شایعات را رد کردند.
- برخی گزارشهای رسانههای خارجی مانند نیویورکتایمز و گاردین، مجروح شدن شدید مجتبی خامنهای در حمله ۸ اسفند ۱۴۰۴ را مطرح کردهاند اما مرگ او را تأیید نکردهاند.
ویدیویی در اینستاگرام در حال بازنشر است که ادعا میشود مربوط به اعلامیه دیواری مرگ مجتبی خامنهای است. صدای روی ویدیو، در حالی که تصویر این اعلامیه نشان داده میشود، میگوید: «این اولین باری است که اینها اعتراف میکنند مجتبی هم از بین رفته است.» (لینک ۱، لینک ۲، لینک ۳، لینک ۴)
در متن این اعلامیه که در بالای آن لوگوی سپاه پاسداران و سازمان بسیج دانشجویی دیده میشود، نوشته شده است: «با نهایت تاسف و تاثر عمیق، درگذشت رهبر معظم انقلاب اسلامی آیتاللّه العظمی سيد مجتبى حسينى خامنهاى که در جریان جنگ اخیر مجروح شده و امروز جان به جانافرین تسلیم نموده و به مقام والای شهادت نائل آمدند را به ملت غیور و انقلابی ایران تسلیت عرض نمینماییم. نهاد بسیج با قدرت و اقتدار راه رهبران انقلاب را ادامه خواهد داد. پایگاه مقاومت بسیج ولایت محله نازیآباد تهران»
این ویدیو، جعلی است و این ادعا نادرست و بیاساس است. تا روز انتشار این گزارش، هیچ منبع رسمی یا معتبری در داخل و خارج از ایران مرگ مجتبی خامنهای را تایید نکرده است.
مقامات رسمی و رسانههای دولتی جمهوری اسلامی از جمله خبرگزاری مهر و دفتر رهبری، شایعات مرگ او را رد کرده و گفتهاند که «او در سلامت کامل است و امور را تحت نظر دارد.»
برخی گزارشها در رسانههایی مانند نیویورکتایمز و گاردین گفتهاند بر اساس اطلاعات آنها مجتبی خامنهای در جریان حملهی ۸ اسفند ۱۴۰۴ به بیت رهبری به شدت مجروح شده اما مرگ او را تأیید نکردهاند.
یکی از دلایل انتشار این شایعه، عدم حضور فیزیکی یا انتشار ویدیو یا حتی پیام صوتی از مجتبی خامنهای پس از اعلام جانشینی است. او رهبری است که تاکنون دیده نشده و تمام پیامهای منتسب به او تا امروز به صورت کتبی منتشر شدهاند.
هفته گذشته هم انتشار تصویری از او در یک دیوارنگاره در مشهد در کنار شخصیتهای کشتهشده جنگ، به تایید خبر کشته شدن او تعبیر شد؛ اما فکتنامه این ادعا را بررسی کرد و نادرست دانست.
اعلام مرگ رهبر انقلاب با یک اطلاعیه دیواری؟
علاوه بر نبود شواهد کافی برای تایید ادعای مرگ مجتبی خامنهای، خود ویدیو نیز قابل اعتماد به نظر نمیرسد. صدایی که روی تصویر شنیده میشود، هرچند بهگونهای ارائه شده که انگار برای جلوگیری از شناسایی تغییر یافته، اما لحن ماشینی و ادای غیرطبیعی و نادقیق کلمات در آن مشهود است؛ ویژگیهایی که در صداهای تولیدشده با هوش مصنوعی بسیار رایج هستند.
همچنین رنگ زرد تصویر، فونت غیرمعمول اطلاعیه و وجود لوگوی سازمان بسیج دانشجویی در اطلاعیه مربوط به پایگاه مقاومت بسیج نازیآباد تردیدها درباره ساختگی بودن ویدیو را تقویت میکند. بنابراین میتوان گفت که صدا با هوش مصنوعی تولید شده و ویدیو نیز ساختگی به نظر میرسد.
علاوه بر این، سابقه خبررسانی در جمهوری اسلامی در مواردی مانند این، همواره اعلام رسمی از صداوسیما و سپس از کانالهای رسمی دیگر بوده و عمدتا بنرهای مربوط به درگذشت یا کشتهشدن افراد سرشناس در ابعاد بزرگ و در میادین اصلی نصب میشوند؛ نه برگهای شبیه اطلاعیه ترحیم که در آن تسلیت پایگاه بسیج آورده شده و بر دیواری در کوچهای خلوت نصب شده است.
با این توضیحات فکتنامه به ادعای مطرح شده در ویدیو بالا درباره مرگ مجتبی خامنهای نشان «نادرست» میدهد.
