برو به محتوای اصلی
  • فکت‌نامه چیست؟
  • روش کار ما
English
پادکست
جستجو
خانهفکت‌خانهدرستی‌سنجی
مطبوعات و رسانه‌ها

مطبوعات و رسانه‌ها

نشریات چاپی و آنلاین

شاهزاده رضا پهلوی گفته هرکس با من نیست یا تجزیه‌طلب است یا اصلاح‌طلب حکومتی یا مجاهد.

درستی‌سنجی

زمان خواندن: ۱۵ دقیقه

نادرست

رضا پهلوی نگفته هرکس طرفدار من نیست یا مجاهد است یا تجزیه‌طلب

اگر وقت ندارید …

  • در کنفرانس خبری شاهزاده رضا پهلوی در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶، او در پاسخ به خبرنگار بی‌بی‌سی گفت ۱۰۰ درصد مردم طرفدار او نیستند.
  • رضا پهلوی تصریح کرد برخی گروه‌ها مانند «تجزیه‌طلبان، اصلاح‌طلبان حکومتی و مجاهدین خلق» را نمایندگی نمی‌کند، چون به «چهار اصل» مورد اشاره‌اش پایبند نیستند.
  • او جمله‌ای به این صورت که «همه پشت من هستند غیر از آنهایی که تجزیه‌طلبند و اصلاح‌طلبند و مجاهدند» بیان نکرد. همچنین حرفی نزد که بتوان از آن برداشت کرد: «عملا میگه هر کس طرفدار من نیست یا مجاهده یا تجزیه‌طلب».
  • بررسی متن کامل پاسخ نشان می‌دهد پهلوی یک معیار تعریف می‌کند (پایبندی به چهار اصل) و سپس چند نمونه از گروه‌هایی را که خود را نماینده‌شان نمی‌داند ذکر می‌کند؛ این از نظر منطقی به معنی آن نیست که «هرکس با او نیست حتما یکی از همان گروه‌هاست».
  • تفاوت اصلی میان «مرزبندی بر اساس یک معیار اعلام‌شده» و «نسبت دادن همه مخالفان به چند گروه مشخص» است؛ برداشت دوم در متن سخنان او وجود ندارد.

کنفرانس خبری شاهزاده رضا پهلوی در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶، در روز شنبه ۲۵ بهمن (۱۴ فوریه) پس از پخش زنده در شبکه‌های فارسی‌زبان، به‌سرعت به یکی از موضوعات خبرساز در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی تبدیل شد. بخشی از پاسخ او به سؤال خبرنگار بی‌بی‌سی فارسی درباره میزان حمایت عمومی، با روایت‌های متفاوتی بازنشر شد (دقیقه ۲۰:۵۰).

افراد زیادی در این باره موضع‌گیری کردند؛ از جمله رضا علیجانی، فعال سیاسی، در برنامه ۶۰ دقیقه تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در روز بعد، یکشنبه ۲۶ بهمن ۱۴۰۴ گفت (دقیقه ۱۸:۱۵):

یک جای صحبت‌هایش برای من ترسناک است، آنجا که گفت همه پشت من هستند غیر از آنهایی که تجزیه‌طلبند و اصلاح‌طلبند و مجاهدند. این موضعیست که مانع همبستگی می‌شود.

این ادعا از ساعاتی قبل از آن در شبکه‌های اجتماعی، شایع شده بود. از جمله آرش عزیزی، محقق دانشگاهی که نوشت: «عملا میگه هر کس طرفدار من نیست یا مجاهده یا تجزیه‌طلب».

به دنبال پخش این ادعا، گروهی از روزنامه‌نگاران و فعالین سیاسی، کمپینی را با متنی مشابه در توییتر به‌راه انداختند (نمونه۱، نمونه۲، نمونه۳):

آقای #رضا_پهلوی من مخالف شما هستم.
من دشمن نیستم.
من تجزیه‌طلب نیستم.
من اصلاح‌طلب نیستم.
من مجاهد خلق نیستم.
از دموکراسی بگو

در ادامه بررسی می‌کنیم که شاهزاده رضا پهلوی در کنفرانس امنیتی مونیخ ۲۰۲۶ چه گفت. آیا گفته «همه پشت من هستند غیر از آنهایی که تجزیه‌طلبند و اصلاح‌طلبند و مجاهدند»؟ آیا معنی حرف پهلوی این است که «هر کس طرفدار من نیست یا مجاهده یا تجزیه‌طلب»؟

شاهزاده رضا پهلوی در کنفرانس امنیتی مونیخ چه گفت؟

در حاشیه کنفرانس امنیتی مونیخ در روز شنبه ۱۴ فوریه یک نشست خبری با حضور رسانه‌هایی از سراسر جهان با رضا پهلوی برگزار شد. (این کنفرانس خبری با پنل کریستین امان‌پور، خبرنگار سابق سی‌ان‌ان متفاوت است.) در این کنفرانس خبری (دقیقه ۲۳:۴۰) کسری ناجی، خبرنگار بی‌بی‌سی فارسی از آقای پهلوی می‌پرسد:

شما گفتید که هم‌وطنانتان از شما خواسته‌اند تا این دوره انتقالی را رهبری کنید. اما واضح است که چنین نیست. افراد زیادی هستند که در داخل ایران و خارج از ایران از شما حمایت نمی‌کنند. سوال من این است: چرا نتوانسته‌اید این افراد را متحد کنید؟ چرا شما صدای تمام مردم ایران نیستید؟ چرا کشورهای غربی از شما حمایت نمی‌کنند یا شما را به‌عنوان صدای مخالفان ایرانی تأیید نمی‌کنند؟

رضا پهلوی در پاسخ می‌گوید:

۱) پاسخ انگلیسی

I'm not saying that I have 100% of people on my side. Of course I have my enemies. And there are obviously elements that do not adhere to those four core principles. You might have separatists, you might have pro-regime reformists, you might have groups like the MEK. Certainly they are not my friends. And I do not represent them. Of course, I don't represent them because they are not adhering to the principles that I described. But all those who are prescribed to the four principles, we are together. And among them you will find a quite diverse number of people. We have Republicans as we have monarchists. We have people on the left, on the center, on the right. We have athletes, we have artists, we have representatives of ethnic communities, religious minorities.

ترجمه:

من نمی‌گویم که ۱۰۰درصد مردم طرفدار من هستند. البته که من دشمنان خودم را دارم. و بدیهی است عناصری وجود دارند که به آن چهار اصل اصلی پایبند نیستند. ممکن است تجزیه‌طلبان، ممکن است اصلاح‌طلبان طرفدار رژیم، ممکن است گروه‌هایی مانند مجاهدین خلق داشته باشیم. قطعاً آنها دوستان من نیستند. و من نماینده آنها نیستم. البته که من نماینده آنها نیستم، زیرا آنها به اصولی که من توصیف کردم پایبند نیستند. اما همه کسانی که به این چهار اصل معتقدند، با هم هستیم. و در میان آنها تعداد بسیار متنوعی از مردم را خواهید یافت. ما جمهوری‌خواهان را داریم، همانطور که سلطنت‌طلبان را داریم. ما افرادی در چپ، در مرکز، در راست داریم. ما ورزشکاران، هنرمندان، نمایندگان جوامع قومی، اقلیت‌های مذهبی را داریم.

متن کامل پیاده‌شده سوال و پاسخ کسری ناجی (نوت‌بوک LM)

BBC Correspondent (Kasra Naji): "Thank you very much, from the BBC television. I just wondered, you said your compatriots have called on you to lead this transition period. But that's obviously not the case. There are a lot of people who don't support you within Iran and outside Iran. My question is: why have you not been able to unify these people? Why is it that you're not the voice of all of the Iranian people? Why is it that Western countries are not supporting you or endorsing you as the voice of the Iranian opposition? Thank you very much."

Reza Pahlavi: "Well, this is a very typical question I expect from the network that you represent. Um, look, uh, you say it's not true. You tell me: Have you heard any other names called in Iran other than mine? There have been people who... [Interruption]... you had your chance, you asked the question. Yeah, I'm answering now. Please do.

The fact is they called my name. Is my name written on the walls there? It is me that they chose to trust to lead this movement. I'm not saying that I have 100% of people on my side. Of course I have my enemies. And there are obviously elements that do not adhere to those four core principles. You might have separatists, you might have pro-regime reformists, you might have groups like the MEK. Certainly they are not my friends. And I do not represent them. Of course I don't represent them because they are not adhering to the principles that I described.

But all those who are prescribed to the four principles, we are together. And among them you will find a quite diverse number of people. We have Republicans as we have monarchists. We have people on the left, on the center, on the right. We have athletes, we have artists, we have representatives of ethnic communities, religious minorities. Many of them were in fact in this very city in Munich when we had the last gathering a few months ago. And you will see a lot of them present in fact today in the demonstrations that are set for Munich, that will be speaking to the crowd and there'll be in fact quite a diverse array of people. If you want proof, go and check it out and you'll see that unlike your premise, in fact it is quite diversified and a lot of people are supporting and they're supporting my leadership. Many of them understand that I'm a bridge to that destination. They support me today even though tomorrow they may vote for their preferred system of government.

And I'm not here to advocate for monarchy or a republic. As a matter of fact, I told them as an honest broker, I'm remaining above the fray. My position is neutral towards the outcome. Let the Iranian people by the ballot box determine their majority wish for the ultimate system they want to have. And if we all respect the democratic process, we should also respect the ballot box and the result of that free election. That's all I'm asking for. Not just the Iranian people, but for the international community, particularly democratic society to value, because this is something that they have in their own countries. That's exactly what we want to have in our own country as well.

And the western countries…

That's what I said. Free democracies first and foremost.

Why are they endorsing?

Because I'm not asking for an endorsement. I'm not asking for a personal endorsement. I'm asking them to support the Iranian people and back them on their right to determine their own future as opposed to say 'we are still going to side with the regime and try to appease it'—which has never given the people an actual chance for true and meaningful elections because there's no such thing in Iran as free elections or the ballot box. It's a mockery of democracy. It's shameful to pretend that there's actual elections in Iran. Nobody... they will laugh at you if you were to suggest that to any Iranians inside Iran. Some people in the outside world may be fooled, but you know you cannot fool all of the people all of the time. At some point it's going to blow in their face.

[I] Encourage you to study, to take a look at it. It is quite a comprehensive outline of every aspect of things that need to be addressed and anticipated. So indeed we are able to manage as much as we can all the areas that if not addressed properly could in fact bring us to a situation of having that vacuum as we talk about. But there's not going to be any vacuum for the simple reason that again, the majority of the people currently in a position in government offices or various state bureaucracies will remain in place. We're not asking people to go home and quit their jobs. So we have to be able to manage this transition understanding that the majority of these elements will be in place as far as the civil bureaucracies goes. So the functioning of the state and government continues while the interim government based on that proposal that we have will address all of these issues.

In fact even before we have a normal state of a democratic system we have various components that are part of it. The executive part of it, which is the transition government, is doing what a sort of transitional government would do, but you also have a legislative body which is some kind of a counselor and assembly where people will be there and supervising what's happening. We even have a completely independent legal team that will be addressing all the legal issues. So we already are incorporating even in the transition phase some kind of a checks and balance precisely to make sure that we're not leaving any stone uncovered.

And speaking of the legal part it's very important because I think especially after this genocide there's a lot of fact-finding that needs to be done. But we have had various models that we are implementing in the case of the Iranian scenario in terms of transitional justice, in terms of truth and reconciliation, what to do with the remnants of the regime, those who are criminally responsible. All of these issues are at play. The point is to make sure that we have a day of reckoning as far as people asking for justice. We are also talking about how to make sure that the mechanism of transition ensures a stable transition and that's where we incorporate all the defectors that join us including those that come from the military and paramilitary branches. I think all of these are the elements that will avoid the possibility of a vacuum. It is precisely [a] lesson learned from other failed regime change scenarios that we've seen recently whether in Iraq or in Libya for instance, and the case of Iran is very different from those countries number one, and we also have quite a number of institutions within Iran beyond the political organization, civil society and many others that will be part of this entire mechanism. So I urge you to take a look at that plan and I'm sure you will find a lot of answers to your question there."

۲) پیاده‌سازی ترجمه هم‌زمان در پخش زنده شبکه ایران اینترنشنال (دقیقه ۲۳:۰۰)

توجه: علت اینکه این ترجمه را در این جا بررسی کرده‌ایم این بوده که این ترجمه به طور هم‌زمان درحال پخش زنده بوده و بسیاری این ویدیو را دیده‌اند و هم اکنون هم، همین ترجمه فارسی در شبکه‌های اجتماعی بازنشر می‌شود:

واقعیت اینه که اسم من رو صدا می‌زنن، اسم من رو که رو دیوارها می‌نویسن، اسم منه که تصمیم گرفتن که صدا بزنن، تصمیم گرفتن که به من اعتماد کنن. [من نمی‌گویم ۱۰۰ درصد مردم طرفدار من هستند] و البته که من دشمنانی هم دارم و البته کسانی هستند که شاید با ما اختلاف نظر داشته باشن. شما می‌تونید جدایی‌خواهان رو داشته باشید، شما می‌تونید اصلاح‌طلبان رژیم رو داشته باشید. البته که این‌ها دوستان من نیستن و من نماینده اون‌ها نیستم، البته که نیستم برای اینکه اون‌ها به این اصولی که ذکر کردم پایبند نیستن. اما همه کسانی که اون چهار اصل رو بهش باور دارن ما با هم هستیم و این یک گروه متنوعی هست. ما هم پادشاهی‌خواه داریم، هم جمهوری‌خواه داریم، هم چپ، هم راست، هم میانه، اکتیویست داریم، هنرمند داریم، نمایندگان جوامع قومی رو داریم، اقلیت‌های مذهبی رو داریم.

نکته قابل توجه در این ترجمه هم‌زمان این است که مترجم، ترجمه عبارت «I'm not saying that I have 100% of people on my side» به معنی «من نمی‌گویم ۱۰۰ درصد مردم طرفدار من هستند» را در پخش زنده، جا انداخته‌است. هرچند مفهوم عوض نشده‌است.

متن کامل پیاده‌شده ترجمه همزمان سوال و پاسخ کسری ناجی در ایران اینترنشنال (نوت‌بوک LM)

بخش اول: سوال خبرنگار بی‌بی‌سی (کسری ناجی) مترجم: «از بی‌بی‌سی فارسی هستم کسری ناجی، خیلی متشکرم. گفتید که هم‌وطن شما از شما خواستن که رهبری این انتقال رو عهده‌دار باشید اما خب این روشنه که چنین نیست برای اینکه خیلیا از شما حمایت نمی‌کنن داخل ایران و خارج ایران. سؤال من اینه که چرا شما قادر نبودید که این‌ها رو با همدیگه متحد و یک‌صدا کنید؟ چرا شما نتونستید که صدای همه ایران باشید؟ چرا کشورهای خارجی از شما حمایت نمی‌کنن به عنوان صدای اپوزیسیون ایران؟ خیلی متشکرم.»

بخش دوم: پاسخ شاهزاده رضا پهلوی مترجم: «خب این از اون سؤال‌هاییست که از رسانه‌ای که شما نماینده‌اش هستید من انتظارشو دارم، از اون سؤال‌های تیپیکال [Typical] هست. شما آیا اسم دیگری شنیدید که در خیابان‌های ایران به جز اسم من صدا زده باشن؟ ... واقعیت اینه که اسم من رو صدا می‌زنن، اسم من رو که رو دیوارها می‌نویسن، اسم منه که تصمیم گرفتن که صدا بزنن، تصمیم گرفتن که به من اعتماد کنن. و البته که من دشمن هم دارم و البته کسانی هستند که شاید با ما اختلاف نظر داشته باشن. شما می‌تونید جدایی‌خواهان رو داشته باشید، شما می‌تونید اصلاح‌طلبان رژیم رو داشته باشید. البته که این‌ها دوستان من نیستن و من نماینده اون‌ها نیستم، البته که نیستم برای اینکه اون‌ها به این اصولی که ذکر کردن پایبند نیستن.

اما همه کسانی که اون چهار [اصل] رو بهش باور دارن ما با هم هستیم و این یک گروه متنوعی هست. ما هم پادشاهی‌خواه داریم، هم جمهوری‌خواه داریم، هم چپ، هم راست، هم میانه، اکتیویست داریم، هنرمند داریم، نمایندگان جوامع قومی رو داریم، اقلیت‌های مذهبی رو داریم... اگر نیاز به برهان و سند دارید برید ببینید که خیلی متنوعه و خیلی‌ها دارن حمایت می‌کنن و از رهبری من حمایت می‌کنن. بسیاری از اون‌ها می‌فهمن که من پلی هستم به سمت مقصد... من گفتم که من بی‌طرف هستم، فراتر از همه موضع من همینه که بریم به سمت نتیجه نهایی...

[در مورد حمایت غرب] من خواستار اندورسمنت [Endorsement] نشدم، من خواستار حمایت شخصی نشدم از کسی. من از غربی‌ها می‌خوام که از مردم ایران حمایت کنن... انتخابات اون‌ها دموکراسی که در ایران هست واقعاً تمسخر دموکراسی و انتخابات هست. به شما می‌خندن اگه شما بگید که صندوق رأی در ایران معنایی داره. برخیا در خارج از کشور ممکنه که فریب بخورن و فکر کنن که در ایران انتخابات هست ولی نمی‌تونید همه رو همزمان و همه هر دفعه فریب بدین.»

آیا حرف رضا پهلوی «هرکس طرفدار من نیست، یا مجاهد است یا تجزیه‌طلب» است؟

همانطور که می‌توان دید، رضا پهلوی جملاتی به صورت «همه پشت من هستند غیر از آنهایی که تجزیه‌طلبند و اصلاح‌طلبند و مجاهدند» نگفته، اما آیا گفته‌های او را می‌توان این‌طور معنی کرد که «عملا هر کس طرفدار من نیست یا مجاهده یا تجزیه‌طلب»؟

اگر بخواهیم دقیق و با زبان منطق و مجموعه‌ها حرف بزنیم، پاسخ آقای پهلوی یک گزاره از جنس «شرط لازم» است نه «شرط کافی». در صحبت‌های او یک معیار تعریف می‌شود: او می‌گوید کسانی را نمایندگی می‌کند که به «چهار اصل» مورد اشاره‌اش پایبند باشند. این یعنی مرز هم‌پیمانی را بر اساس یک معیار مشخص تعیین کرده‌است. سپس برای توضیح، چند نمونه از گروه‌هایی را نام می‌برد که به‌گفته او در چارچوب آن اصول قرار نمی‌گیرند و در نتیجه خود را نماینده آنها نمی‌داند. نکته مهم اینجاست که آوردن مثال، به معنی ارائه فهرست کامل نیست. وقتی کسی چند نمونه از بیرون یک چارچوب را ذکر می‌کند، منطقا نمی‌توان نتیجه گرفت که هر فردی که داخل آن چارچوب نیست حتما باید یکی از همان نمونه‌ها باشد.

گفتن اینکه «این گروه‌ها در دایره نمایندگی من نیستند» با گفتن اینکه «هر کسی که با من نیست، یکی از این گروه‌هاست» یکسان نیست. اولی صرفا مرزبندی سیاسی بر اساس معیار اعلام‌شده است، اما دومی ادعایی است درباره همه مخالفان یا همه کسانی که از او حمایت نمی‌کنند.

بنابراین نقل قول‌هایی مثل «[رضا پهلوی] گفت همه پشت من هستند غیر از آنهایی که تجزیه‌طلبند و اصلاح‌طلبند و مجاهدند» دقیق و صحیح نیست و از نظر منطقی هم چنین نتیجه‌ای از آن قابل استخراج نیست. همچنین تعبیر «عملا می‌گوید هر کس طرفدار من نیست یا مجاهده یا تجزیه‌طلب» نیز دقیق و صحیح نیست. اختلاف اصلی نه بر سر تفسیر سیاسی، بلکه بر سر دقت منطقی در فهم مرز میان «چند نمونه از بیرون یک چارچوب» و «همه کسانی که بیرون آن چارچوب قرار می‌گیرند» است.

بنابراین این ادعا که «رضا پهلوی گفته هرکس با من نیست یا تجزیه‌طلب است یا اصلاح‌طلب حکومتی یا مجاهد» از فکت‌نامه نشان نادرست می‌گیرد.

نادرست

گفته یا آمار، نادرست است یا دست‌کم سندی معتبر آن را رد می‌کند.

درباره نشان‌های میرزاروش کار ما
پرش به فهرست

گزارش‌های مرتبط

فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره ایران است.پیشنهاد سوژه
فکت‌نامه اولین سایت درستی‌سنجی (فکت‌چکینگ) سیاسی درباره ایران است.پیشنهاد سوژه