رئیس کل پیشین بانک مرکزی ایران

نیمه‌درست

دو سال گذشته ۷۵ میلیارد دلار درآمد نفتی کشور کم شده است.

درآمد نفتی ایران در دو سال گذشته چقدر بوده است؟

عبدالناصر همتی، نامزد انتخابات ریاست جمهوری دوازدهم، روز ۱۸ خرداد ۱۴۰۰ در دومین مناظره انتخاباتی گفته است: «دو سال گذشته ۷۵ میلیارد دلار درآمد نفتی کشور کم شده است.»

برای محاسبه کاهش درآمد نفتی باید دید درآمد نفتی ایران در دو سال گذشته به نسبت سال‌های قبل چقدر تغییر کرده است؟

طبق آمار منتشر شده در نماگرهای اقتصادی بانک مرکزی، ارزش «صادرات نفتی» ایران در سال ۹۸ برابر ۲۹/۰ میلیارد دلار  و در ۹ ماهه نخست سال ۹۹ برابر ۱۴/۶ میلیارد دلار بوده است.

اگر فرض کنیم تا پایان سال ۹۹ ارزش صادرات نفتی ایران به حدود ۲۱ میلیارد دلار رسیده باشد، در این دو سال در مجموع ۵۰ میلیارد دلار بوده،

اگر میانگین سه سال  ۹۵ تا ۹۷ میانگین درآمد نفتی سالانه ۵۹ میلیارد بود، ارزش صادرات نفتی ایران در دو سال گذشته باید حدود ۱۱۸ میلیارد دلار می‌شد.

با این حساب میزان کاهش درآمد نفتی ۶۸ میلیارد دلار است که تقریبا نزدیک به عددی است که آقای همتی اعلام کرده است.

اگر درامد نفتی ایران در سال‌های ۹۸ و ۹۹ مانند سال ۹۷ بود، میزان کاهش درآمد نفتی ایران دقیقا ۷۱ میلیارد دلار و اگر به اندازه درآمد نفتی سال ۹۶ بود، میزان کاهش درآمد نفتی ایران دقیقا ۷۵ میلیارد دلار می‌شود. 

با این حساب فکت‌نامه به این گفته آقای همتی به دلیل قطعی نبودن عدد درآمد نفتی ایران در سال ۹۹ و همچنین مشخص نبودن بازه زمانی دقیق برای برآورد کاهش درآمد نفتی به آن نشان «نیمه‌درست» می‌دهد.

این درستی‌سنجی به صورت همزمان با دومین مناظره انتخابات ریاست جمهوری در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد.
نیمه‌درست

گفته یا آمار، واقعیت دارد اما توضیح یا اطلاعات بیشتری نیاز است و در برخی موارد ممکن است جزئیاتی مهم، ذکر نشده باشد. (درباره‌ نشان‌های فکت‌نامه)