درباره پهپادی که سپاه مدعی تصرف آن شده، چه می‌دانیم؟

همزمان با ادامه تنش‌ها در تنگه هرمز، روز پنجشنبه ۷ آبان ۱۴۰۵، سایت‌های خبری و خبرگزاری‌ها به نقل از یگان جنگ الکترونیک نیروی دریایی سپاه اعلام کردند این نیرو «طی یک عملیات آفندی، پس از کشف و شناسایی، سامانه‌های هدایت و کنترل» یک فروند پهپاد آمریکایی را در اختیار گرفته و آن را به‌صورت سالم در غرب تنگه هرمز بر زمین نشانده است.

این خبر در سایت‌های خبری از جمله ایرنا، ایسنا، مهر و پرس‌تی‌وی بازتاب پیدا کرده است.

سپاه در بیانیه خود اعلام کرده ماموریت این پهپاد، شناسایی سامانه‌های پدافند هوایی ایران در سواحل خلیج فارس و تنگه هرمز بوده است.

سپاه همچنین اعلام کرده داده‌های بازیابی‌شده نشان می‌دهد مبدا پرواز آن از سواحل یکی از کشورهای جنوبی خلیج فارس بوده (بدون نام بردن از کشور خاص) و فرود سالم امکان بررسی تجهیزات، داده‌ها و جزئیات مأموریت را فراهم کرده است.

این در حالی است که سنتکام این ادعای سپاه را رد کرده است.

فکت‌نامه نمی‌تواند ادعاهای هیچ‌یک از دو طرف را به‌طور مستقل تایید یا رد کند، اما می‌توان بر اساس تصاویر و منابع موجود، نوع پهپاد و کاربردهای آن را بررسی کرد.

درباره پهپادی که در تصویر دیده می‌شود چه می‌دانیم؟

پهپادی که از آن صحبت شده، از نوع MQM-170 Outlaw است.

بر اساس ویدیوی منتشر شده، به نظر می‌رسد این پهپاد سالم باشد؛ گرچه آثار چسب نیز بر روی بدنه آن وجود دارد و این موضوع ممکن است ناشی از تعمیر آسیب‌های احتمالی هنگام فرود سخت باشد؛ هر چند نمی‌توان با قطعیت این موضوع را تایید یا رد کرد.

پهپاد MQM-170 Outlaw یک پهپاد کم‌هزینه و چندمنظوره ساخت شرکت آمریکایی Griffon Aerospace است که از سال ۲۰۰۳–۲۰۰۴ برای ارتش آمریکا توسعه یافته و نسخه فعلی و اصلی آن MQM-170C یا Outlaw G2 نام دارد.

کاربرد اصلی این پهپاد، هدف هوایی قابل‌بازیابی برای آموزش پدافند هوایی است تا سامانه‌هایی مثل استینگر و پاتریوت روی آن تمرین شلیک و رهگیری کنند. این پهپاد همچنین به‌عنوان پلتفرم جانشین برای شناسایی و نظارت با دوربین EO/IR، توسعه حسگر، آموزش اپراتورها و شبیه‌سازی تهدیدات پهپادی استفاده می‌شود.

این پهپاد می‌تواند با پرواز در نزدیکی مواضع پدافندی، واکنش سامانه‌ها را تحریک و ثبت کند و به این ترتیب برای شناسایی یا ارزیابی پدافند به کار رود. هرچند برخلاف طعمه‌های تخصصی مانند ADM-160 MALD، قابلیت شبیه‌سازی پیشرفته امضای راداری هواپیماهای بزرگ‌تر را ندارد و بیشتر یک هدف فیزیکی واقعی است.

ارتش، نیروی دریایی، تفنگداران دریایی و نیروی هوایی آمریکا از این پهپاد استفاده می‌کنند.

مشخصات فنی نسخه G2 شامل طول حدود ۲٫۷ متر، دهانه بال ۳٫۳ تا ۴٫۹ متر بسته به پیکربندی، وزن برخاست ۶۸ تا ۱۰۲ کیلوگرم، سرعت کروز حدود ۱۱۰ تا ۱۵۰ کیلومتر بر ساعت و حداکثر سرعت حدود ۲۳۰ کیلومتر بر ساعت، سقف پرواز بیش از ۴۹۰۰ متر و مداومت پروازی بیش از ۸ ساعت با موتور پیستونی دو سیلندر دو زمانه ۱۵۰–۱۷۰ سی‌سی است.

سیستم هدایت آن نسبتا ساده و مبتنی بر اجزای تجاری است؛ شامل خلبان خودکار GPS با نقاط راه از پیش‌برنامه‌ریزی‌شده برای پرواز خودمختار، کنترل دستی خط‌دید یا فراخط‌دید از ایستگاه زمینی (با قابلیت کنترل چند پهپاد)، لینک رادیویی UHF یا ماهواره‌ای اختیاری و سیستم پایان خودکار ماموریت در صورت قطع GPS یا لینک که به فرود گلاید، استال یا چتر نجات منجر می‌شود.

برد عملیاتی معمولی بدون رله حدود ۶۰ مایل دریایی است.

این پهپاد بیشتر برای نقش هدف و آموزش طراحی شده نه جاسوسی پیشرفته.

با توجه به سادگی نسبی سیستم هدایت این پهپاد، اختلال در لینک کنترل یا ناوبری آن از نظر فنی محتمل‌تر از پهپادهای پیشرفته‌تر است، اما شواهد منتشرشده برای تایید مستقل تصرف سامانه‌های هدایت و فرود کنترل‌شده کافی نیست.

کی دیگر از ابهام‌هایی که نیاز به شواهد بیشتر برای بررسی دارد، نوع عملیاتی است که این پهپاد در حال انجام آن بوده است؛ مساله‌ای که بر اساس داده‌های فعلی نمی‌توان درباره آن قضاوت کرد.