ویدیوی منتسب به حمله ایران به بندر جبل‌علی در امارات قدیمی و مربوط به لبنان است

ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی بازنشر می‌شود که ادعا شده مربوط به حمله روز گذشته ایران به «یکی از اصلی‌ترین بنادر عرب‌ها و پایگاه امریکایی‌ها» است. (لینک ۱، لینک ۲، لینک ۳، لینک ۴، لینک ۵)

در توضیح این ویدیو نوشته شده است:

«امروز مرگ را به چشم دیدم. ایران به بندر «جبل‌علی» و محوطه (تاسیسات) مجاور آن حمله کرد. ایران اعلام کرده است که در اقدامی تلافی‌جویانه، بزرگ‌ترین بندر امارات متحده عربی را هدف قرار داده است. بر اساس گزارش‌ها، سقوط بقایای موشکِ رهگیری‌شده باعث آتش‌سوزی گسترده‌ای در بخشی از بندر شده و خطر اختلال در زنجیره‌های تأمین جهانی را به همراه داشته است. صدای انفجار در چندین منطقه از دبی و ابوظبی شنیده شد.»

این ادعا نادرست است و ویدیو قدیمی است و ارتباطی به ابوظبی و یا حملات اخیر ایران به کشورهای منطقه ندارد.

قدیمی‌ترین ردپای پیدا‌ شده از ویدیو در اینترنت؛ انفجار در بیروت

بررسی‌های ما نشان می‌دهد قدیمی‌ترین نشر این ویدیو مربوط به یک صفحه اینستاگرامی است که آن را مارچ ۲۰۲۶ (فروردین ۱۴۰۵) به اشتراک گذاشته و آن را به انفجار بندر بیروت نسبت داده بود.

در تصویر هم گنبدهای آبی مسجد محمدالامین بیروت و پرچم‌های لبنان که در دست مردم قابل تشخیص است.

انفجار بندر بیروت روز سه‌شنبه ۴ اوت ۲۰۲۰ (۱۴ مرداد ۱۳۹۹) در بندر بیروت، پایتخت لبنان رخ داد و ساختمان‌های زیادی در شعاع گسترده‌ای از انفجار تخریب کرد. این انفجار در تمام رسانه‌های معتبر به طور گسترده پوشش داده شد (لینک ۱، لینک ۲، لینک ۳) اما جست‌وجوی ما برای یافتن ردی از ویدیوی مورد اشاره در میان اخبار آن زمان به نتیجه نرسید.

درباره گزارش‌ها از حمله موشکی ایران به بندر جبل‌علی در امارات چه می‌دانیم؟

در جریان تنش‌های نظامی بین ایران و آمریکا، چندین بار صحبت از حمله به بندر جبل‌علی که از بنادر بزرگ‌ و حیاتی‌ کانتینری و ترانزیتی جهان است صحبت به میان آمد.

یک بار در اسفند ۱۴۰۴ (مارس ۲۰۲۶) خبرگزاری‌هایی مانند رویترز، بی‌بی‌سی (BBC) گزارش دادند که در پی حملات موشکی ایران به امارات، پدافند هوایی فعال شده و ریزش بقایا و لاشه موشک‌های رهگیری‌شده در بندر جبل‌علی دبی باعث وقوع آتش‌سوزی در یکی از اسکله‌ها شده است.

بار دیگر طی روزهای اخیر و با از سرگیری دوباره تنش‌های نظامی میان آمریکا و ایران، گزارش‌هایی مبنی بر شنیده شدن صدای انفجار و فعال شدن پدافند در دبی منتشر شد.

ما در فکت‌نامه نمی‌توانیم به طور مستقل، این گزارش‌ها را تایید یا رد کنیم اما می‌دانیم برخی رسانه‌ها مثل تایمز اسرائیل به نقل از شاهدان عینی از شنیده شدن صداهای مهیب در مرکز شهر دبی خبر دادند؛ صداهایی که نمی‌توانیم با اطمینان درباره ماهیت آن اظهارنظر کنیم.

بلافاصله «دفتر رسانه‌ای دبی» بیانیه‌ای منتشر کرد که وقوع هرگونه انفجار یا حمله جدید در داخل شهر دبی را تکذیب کرده و این اخبار را شایعه خوانده بود.

بر اساس گزارش شبکه اقتصادی گلف بیزینس، سازمان مدیریت بحران امارات (NCEMA) اعلام کرد که سیستم‌های پدافندی فعال بوده‌اند اما موشک‌ها و پهپادهای تهدیدآمیز را خارج از مرزهای امارات رهگیری و منهدم کرده‌اند و آسیبی به داخل شهرها وارد نشده است.

در صورتی که تصویر، گزارش یا خبر قابل راستی‌آزمایی از این حمله‌ها منتشر شود، این بخش از فکت‌چک را به‌روز خواهیم کرد اما به طور قطع می‌دانیم تا زمان انتشار این فکت‌چک، هیچ تصویری که نشان دهد در روزهای گذشته انفجاری در بندر جبل‌علی یا در دبی اتفاق افتاده، منتشر نشده است.

با این توضیحات فکت‌نامه به ادعای مطرح شده درباره انتصاب یک ویدیو به اصابت موشک ایرانی به بندر جبل‌علی امارات نشان «شاخ‌دار» می‌دهد.