ویدیوی نمایش مشت گره کرده نورانی در مصلی، ساختگی است

ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی به صورت گسترده دست به دست می‌شود که ادعا شده مربوط به نمایش پهپادی «مشت گره کرده رهبر» در مصلی تهران و در «مراسم وداع» است. (لینک ۱، لینک ۲، لینک ۳، لینک ۴، لینک ۵)

در این ویدیوی کوتاه که میلیون‌ها بازدید گرفته، رواق اصلی مصلی دیده می‌شود که تصویری نورانی از مشت گره کرده در بالای آن به نمایش درآمده است. در مقابل رواق جمعیتی مشغول تماشا و فیلم‌برداری دیده می‌شوند.

در توضیح این ویدیو ادعا شده است: «میزبان اجرای یک نمایش نورانی با ۲ هزار پهپاد (Drone Light Show) بود. در این اجرا، تصویر مشت گره‌کرده رهبر شهید آیت‌الله‌العظمی سیدعلی خامنه‌ای در آسمان نقش بست و مورد توجه حاضران در مراسم قرار گرفت. این نمایش پهپادی در حاشیه مراسم تشییع و با حضور گسترده جمعیت اجرا شد و یکی از جلوه‌های ویژه این مراسم به شمار می‌رفت.»

بررسی‌های فکت‌نامه نشان می‌دهد این ادعا بی‌اساس است و این ویدیو ساخته ابزار هوش مصنوعی است.

به غیر از این ویدیوی کوتاه هیچ تصویر یا ویدیوی دیگری از این اتفاق، نه در خبرگزاری‌های رسمی و نه حتی در صفحه‌های شخصی منتشر نشده است؛ در حالی که اگر برنامه‌ای با این ابعاد اجرا می‌شد به طور گسترده از سوی خبرگزاری‌ها پوشش داده می‌شد و تصاویر و ویدیوهایی از زوایای دیگر آن منتشر می‌شد.

علاوه بر این، در خود ویدیو نیز ایراداتی وجود دارد که تایید می‌کند ویدیو با هوش مصنوعی ساخته شده است.

یکی از این خطاها، تفاوت نورپردازی در رواق اصلی و گلدسته‌ها در ویدیوی مورد اشاره با تصاویر و ویدیوهایی است که رسانه‌ها از مراسم منتشر کرده‌اند. در عکس‌ها و ویدیوهای مربوط به زمان تاریکی هوا، رواق اصلی نورپردازی قرمز رنگ دارد و نور سبز رنگی در بخش بالای گلدسته‌ها دیده می‌شود در حالی که در ویدیوی منسوب به نمایش مشت نورانی، تصویر متفاوت است. (لینک ۱، لینک ۲)

همچنین در تصاویری که در شبکه‌های خبری از مراسم منتشر شده، تعداد زیادی از حاضران در این مراسم پرچم به دست دارند. به نحوی که در همه ویدیوها و عکس‌ها پرچم‌ها به وضوح و با تعداد بالا دیده می‌شوند در حالی که در ویدیوی منتشر شده، خبری از پرچم‌ها در دست حاضران نیست.

از سوی دیگر بنا به اعلام خبرگزاری‌ها ورودی‌های متفاوتی برای زنان و مردان در مصلی وجود دارد و محل استقرار آن‌ها در صحن مصلی هم جدا از یکدیگر است، اما در ویدیوی مورد اشاره دیده می‌شود که زنان و مردان در کنار یکدیگر مشغول تماشای نمایش «مشت نورانی» هستند.

نصب نماد مشت گره کرده در میدان انقلاب

آنچه درباره چنین تصویری در واقعیت اتفاق افتاده، نصب یک نماد شهری در میدان انقلاب است که با نام و عنوان «مشت گره کرده رهبری» نصب شده است.

روز ۱۲ تیر، مدیرعامل سازمان زیباسازی شهرداری تهران از نصب این نماد شهری با ارتفاع ۱۸ متر و جنس فایبرگلاس در میدان انقلاب خبر داده بود.

با این توضیحات فکت‌نامه به ویدیوی منسوب به نمایش پهپادی مشت گره کرده در مصلی تهران نشان «نادرست» می‌دهد.